Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси

⌂ ЎЗ ҚР РУ EN

Қарақалпақстан Республикасы

Жанажан Ўатанымыз – Өзбекстан Республикасы өзиниң ғәрезсиз раўажланыў жылларында әсирлерге барабар жолды басып өтти. Тарийхый қысқа усы дәўирде қала ҳәм аўылларымыздың, пүткил елимиздиң келбети, жәмийетимиздеги социаллық-сиясий мүнәсибетлер пүткиллей өзгерди. Турмысымыздың барлық салалары менен тармақларында турақлы өсиў пәтлери көзге тасланбақта. Ең әҳмийетлиси, халқымыз қәлбинде өз журтына ийелик етиў сезими, усы уллы Ўатанның бүгинги ҳәм ертеңги күнине жуўапкершилик туйғылары күшейип, оның сана-сезими менен дүньяға көз-қарасы кеңейип бармақта.

Ғәрезсизлик жыллары пүткил мәмлекетимизге, ҳәр бир аймақ ҳәм регионға дөретиўшилик ҳәм жаңаланыўлар баслап келгениниң тастыйығын Өзбекстанымыздың арқа бөлегинде жайласқан Қарақалпақстан Республикасы мысалында да айқын көриў мүмкин.

Сақый ҳәм бийтәкирар қарақалпақ топырағы мәмлекетимиздиң социаллық-экономикалық раўажланыўында айырықша орын ийелейди. Бул туўралы сөз еткенде, ҳүрметли Президентимиз Ислам Абдуғаниевич Каримовтың «Қарақалпақ халқы мудамы журтымыздың сүйенген таўларының бир болып есапланған» деген сөзлерин ядқа алыў орынлы.

Сонлықтан да ғәрезсизлик жылларында басқа аймақлар қатарында Қарақалпақстанның раўажланыўына да үлкен итибар берилмекте. Мине, усындай дыққат-итибар арқасында бүгинги күнде республика пайтахты – Нөкис қаласынан баслап, район орайлары, қала ҳәм аўыллар, ҳәтте ең шетте жайласқан аўылларға шекем ҳәр тәреплеме өзгерип, жаңаланып, раўажланып бармақта. Бунда, әсиресе, мәмлекетимиз басшысының тиккелей басламасы менен ислеп шығылып, үзликсиз әмелге асырылып атырған Қарақалпақстан Республикасын социаллық-экономикалық раўажландырыў бағдарламалары үлкен әҳмийетке ийе болмақта. Соны да айтыў керек, бул бағдарламалар республиканы әсирлер даўамындағы әпиўайы аграр үлкеден заманагөй өндирислик ҳәм социаллық-экономикалық инфрадүзилмелерге, транспорт-коммуникация тармақларына, маман кадрларға ийе қүдиретли аймаққа айландырыўды нәзерде тутады.

Бағдарламалардың басқышпа-басқыш турмысқа енгизилиўи нәтийжесинде қарақалпақ дияры бүгинги күнде танып болмас дәрежеде өзгерип, жылдан-жылға шырай ашып, жедел пәтлер менен раўажланып баратырған үлкеге айланды.

Ғәрезсизлик жылларында бул жерде әмелге асырылған үлкен социаллық-экономикалық өзгерислер, қурылыс ҳәм абаданластырыў жумысларын санап шегине жетиў мүмкин емес. Орайлық Азияда бирден-бир есапланған, саҳра қойнындағы кәрамат деп ат алған Қоңырат сода заводы, Хожели шийше заводы, «Орайлық Азия безеў таслары» қоспа кәрханасы, Қоңыраттағы карбид, Нөкистеги мрамор ҳәм кабель заводлары, Үрге газ кәни, “Элтекс” ҳәм “Катекс” комплекслери сыяқлы заманагөй өндирислик объектлери, Қарқалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси, Ташкент мәлимлеме технологиялары университетиниң Нөкис филиалы, Олимпия резервлери колледжи имаратлары, 345 километрлик Наўайы–Нөкис темир жолы, Нөкис пенен Хожелини байланыстырыўшы үлкен көпир, Қоңырат автомобиль жолы, онлап улыўма билим бериў мектеплери, лицей ҳәм колледжлер, балалар спорты, балалар музыка ҳәм көркем өнер мектеплери сыяқлы көплеген имаратлар – булардың ҳәммеси ғәрезсизликтиң жемиси болып есапланады.

Миллий автомагистрал қурылысында жүз берген үлкен ўақыялардың бири – бул усы жолдың Нөкис қаласына кирер жеринде жаңа көпир ҳәм кесилиспе жолдың қурылысы болып табылады.

Соны айрықша атап өтиў керек, ҳүрметли Президентимиздиң басламасы менен ирге тасы қаланған Үстирт газ-химия комплексиниң қурылысы бүгинги күнде дүнья халықларының итибарын өзине қаратпақта.

Ең әҳмийетлиси, қарақалпақ халқы әсирлер даўамында әрман етип, умтылып келген ийгиликли мақсетине жетти – азат ҳәм еркин, тыныш-татыў турмысқа еристи, өз тарийхын, мәдений мийрасын, миллий дәстүрлери менен қәдириятларын тиклеў, өзлигин аңлаў имканиятына ийе болды.

Қарақалпақстан Республикасы Өзбекстанның арқа-батыс бөлиминде, Әмиўдәрьяның төменги жағында, Арал теңизиниң түслик жағаларында жайласқан. Республика түслик-батыс тәрептен Қарақум шөлине тутасқан. Оның арқа-батысында Үстирт тегислиги, арқа-шығыс тәрепинде болса Қызылқум шөли бар. Арал теңизиниң түслик аймағы қарақалпақ жеринде жайласқан. Қарақалпақстанның улыўма жер майданы 166,6 мың квадрат километрден ибарат болып, ол аймағының үлкенлиги жағынан Өзбекстан Республикасы ўәлаятлары арасында биринши орында турады. Республика халқының саны 1 миллион 700 мың адамнан артық.

Республиканың ҳәкимшилик-аймақлық дүзилиси 14 район ҳәм 1 қаладан ибарат. Булар - Әмиўдәрья, Беруний, Қараөзек, Кегейли, Қоңырат, Қанлыкөл, Мойнақ, Нөкис, Тахтакөпир, Төрткүл, Хожели, Шымбай, Шоманай, Елликқала районлары менен Нөкис қаласы.

Қарақалпақстан Өзбекстан Республикасы қурамындағы парламентлик басқарыў формасына ийе суверен республика болып есапланады. Қарақалпақстан өз Конституциясына, байрағы, герби ҳәм гимнине ийе. Қарақалпақстанның Конституциясы ҳәм нызамлары Өзбекстан Республикасы Конституциясы ҳәм нызамларына муўапық ислеп шығылған. Республикада улыўма басшылық Жоқарғы Кеңес Баслығы – Қарақалпақстан Республикасы парламенти тәрепинен әмелге асырылады.

Республиканың жоқары атқарыўшы ҳәкимияты Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси тәрепинен тастыйықланған Министрлер Кеңеси болып есапланады. Республика Министрлер Кеңесиниң қурамына Министрлер Кеңесиниң Баслығы, Баслықтың орынбасарлары, министрлер, мәмлекетлик комитетлердиң баслықлары, ири концернлер ҳәм бирлеспелердиң басшылары киреди. Қарақалпақстан Республикасы Министрлер Кеңесиниң Баслығы лаўазымы бойынша Өзбекстан Республикасы Министрлер Кабинетиниң қурамына киреди. Өзбекстан Республикасы пайтахты Ташкент қаласында, Өзбекстан Республикасы Министрлер Кабинети қасында Қарақалпақстан Республикасының турақлы ўәкилханасы жумыс жүргизеди.

 

Сонғы жаңалықлар RSS

10.05.2019 «МЕҲНАТ ФАХРИЙСИ» КӨКИРЕК БЕЛГИСИ ТАПСЫРЫЛДЫ

Усы жыл 10-май күни Нөкисте Өзбекстан Республикасы Президентиниң 2016-жыл 28-декабрьдеги «Өзбекстан ветеранларын социаллық қоллап-қуўатлаў «Нураний» қорының жумысын буннан былай да жетилистириў илажлары ҳаққында»ғы Пәрманы тийкарында шөлкемлестирилген I, II, III дәрежели «Меҳнат фахрийси» көкирек белгилерин тапсырыў салтанаты болып өтти.

09.05.2019 АТА-БАБАЛАРДЫ ЕСЛЕЎ-МУҚАДДЕС ҚӘДИРИЯТ

Пайтахтымыздағы «Ҳəсиретли ана» естелиги алдында 9-май — «Еслеў ҳəм қəдирлеў күни»не, сондай-ақ, Екинши жер жүзилик урыста қурбан болғанлардың ҳүрметине арналған мəресим болып өтти.

07.05.2019 ҚАРАҚАЛПАҚ ПРОЗАСЫНЫҢ КӘРЎАНБАСЫСЫ

Усы жыл 7-май күни Бердақ атындағы Қарақалпақ мəмлекетлик академиялық музыкалы театрында Өзбекстан Қаҳарманы, Өзбекстан ҳəм Қарақалпақстан халық жазыўшысы Төлепберген Қайыпбергеновтың туўылғанының 90 жыллығына бағышланған «Қарақалпақ романының жаратыўшысы» атамасында əнжуман болып өтти.

07.05.2019 УРЫС ҚАТНАСЫЎШЫСЫНА ТУРАҚ ЖАЙ ТАПСЫРЫЛДЫ

Усы жыл 7-май күни Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңесиниң Баслығы М.Ерниязов Нөкис қаласы «Қызыл қум» мәкан пуқаралар жыйыны аймағында жасаўшы Екинши жер жүзилик урыс қатнасыўшысы Атабай Ермағамбетовқа байрам саўғаларын тапсырды.

06.05.2019 ИШКИ ИСЛЕР УЙЫМЛАРЫ ХЫЗМЕТКЕРЛЕРИНЕ ТУРАҚ ЖАЙ ҲӘМ ХЫЗМЕТ АВТОМАШИНАЛАРЫ ТАПСЫРЫЛДЫ

Усы жыл 6-май күни Нөкис қаласындағы «Нур» мәкан пуқаралар жыйыны аймағында Қарақалпақстан Республикасы Ишки ислер уйымларының 90 хызметкерине жаңа турақ жайды пайдаланыўға тапсырыў салтанаты болып өтти.

06.05.2019 УРЫС ҚАТНАСЫЎШЫЛАРЫ ҲӘМИЙШЕ ИТИБАРДА

Усы жыл 6-май күни Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңесиниң Баслығы М.Ерниязов Еслеў ҳәм қәдирлеў күни алдынан пайтахтымызда жасайтуғын Екинши жер жүзилик урыс қатнасыўшыларына байрам саўғаларын тапсырды.

05.05.2019 «РАЛЛИ МОЙНАҚ-2019» ЖАРЫСЫНЫҢ ЖЕҢИМПАЗЛАРЫ СЫЙЛЫҚЛАНДЫ

Усы жыл 5-май күни Мойнақ районында «Ралли Мойнақ-2019» жарысының жеңимпазларын сыйлықлаў мәресими болып өтти.

Илажда Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңесиниң Баслығы М.Ерниязов жарыс жеңимпазларын ҳәм бәрше қатнасыўшыларды қолға киргизген жеңиси менен қутлықлады.

03.05.2019 УЛЛЫ ШАЙЫР ДӨРЕТИЎШИЛИГИНЕ ҲҮРМЕТ

Усы жыл 3-май күни Бердақ атындағы Қарақалпақ мәмлекетлик академиялық музыкалы театрында Өзбекстан Қаҳарманы, Өзбекстан ҳәм Қарақалпақстан халық шайыры Ибрайым Юсуповтың туўылғанының 90 жыллығына бағышланған «Шайырлық шыңы» атамасында әнжуман болып өтти.

02.05.2019 УРЫС ҚАТНАСЫЎШЫСЫНА САЎҒА ТАПСЫРЫЛДЫ

Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңесиниң Баслығы М.Ерниязов Еслеў ҳәм қәдирлеў күни алдынан Қараөзек районы А.Досназаров аўыл пуқаралар жыйыны аймағында жасаўшы  Генжемурат Алланиязовтың шаңарағында болып, байрам саўғаларын тапсырды.